Posted in ก้าวสู่บ้านเรียน,ประเมินผล

ประเมินบ้านเรียนประถม

ใกล้ช่วงเวลาประเมินผลประจำปีของบ้านเรียน ก็ได้เวลานำเสนอไฟล์ รายงานการประเมินคุณภาพผู้เรียน Homeschooling SAR (Self-Assessment Report) ของภาคีเครือข่ายบ้านเรียนสมาคมสภาการศึกษาทางเลือกไทย ในไฟล์นี้ใช้ฟอนต์ Sarabun New นะคะ เป็นไฟล์นามสกุล .docx พร้อมสำหรับนำไปปรับพิมพ์ของแต่ละบ้านเรียนได้เลย  วิธีใช้คือให้ลงฟอนต์ก่อน แล้วโหลดไฟล์เปิดก็จะได้หน้าตาพร้อมใช้งาน ถ้าจะมีข้อความกระโดดบ้าง เราก็ว่าไม่น่าจะเยอะเกินจัดค่ะ หลังจากนั้นก็เริ่มลงมือพิมพ์ได้ตามคำแนะนำในไฟล์ที่ภาคีเครือข่ายบ้านเรียนฯ จัดทำไว้ได้เลย

มีอีกตัวช่วยหนึ่งในการใช้ไฟล์คือ ให้ไปที่เมนูด้านบน เลือก View แล้วคลิกเลือกที่ Navigation Pane มันจะขึ้นแถบเมนูทางซ้ายมือ เป็นหัวข้อต่างๆ เมื่อคลิกแล้วจะไปที่หัวข้อนั้น ช่วยให้ชีวิตง่ายขึ้นไม่ต้องเลื่อนขึ้นเลื่อนลงจนลายตา และยังมองเห็นภาพรวมทั้งหมดของไฟล์ได้ด้วย  ก็หวังว่าการรีพิมพ์ไฟล์นี้จะช่วยให้ครอบครัวบ้านเรียนทำงานกันได้สะดวกนะคะ 🙂

ขอคุยต่อจากมุมมองตัวเองซึ่งจริงๆ แล้วยังถือเป็นมือใหม่สำหรับการประเมิน แต่กระนั้นก็ยังอยากชวนมองมุมที่เห็นและเผื่อเป็นประโยชน์กับสังคมนะคะ  คืออยากจะอธิบายให้ฟังว่า ถ้าการประเมินผลในระบบโรงเรียน จะมีเกณฑ์มาตรฐานวางไว้ การประเมินผล (ส่วนใหญ่อาจจะเป็นรูปแบบทำข้อสอบแล้วสรุปออกมาเป็นคะแนน) ก็เพื่อบอกว่าเด็กทำได้ตามเกณฑ์ที่วางไว้รึเปล่า

แต่สำหรับการประเมินของบ้านเรียนนั้น มันจะไม่เหมือนกัน คือ ประเมินว่าที่เขียนไว้ในแผนการจัดการศึกษา ได้ทำแค่ไหน อย่างไร เด็กทำได้แค่ไหน แล้วสะท้อนกลับมาที่วิธีการจัดการศึกษาว่ามีประสิทธิภาพไหม ควรปรับปรุงตรงไหนอย่างไรในปีต่อ ๆ ไป  อาจเรียกได้ว่า การประเมินของบ้านเรียนจะมีผลสะท้อนกลับไปแก้ถึงวิธีการจัดการเรียนรู้ เพื่อพัฒนาคุณภาพของการจัดการเรียนรู้และคุณภาพของผู้เรียนควบคู่กันไป การประเมินรายปีจึงเป็นกลไกที่ช่วยให้ผู้จัดการเรียนรู้ได้มองเห็นและพยายามพัฒนาตนเองไปในรายปี เรียกว่าก็มีกลไกการตรวจสอบปรับปรุงในแบบของบ้านเรียน อาจจะแตกต่างจากโรงเรียนอยู่บ้าง แต่เราต่างก็กำลังพยายามพัฒนาเพื่อลูกหลานที่เป็นอนาคตของสังคมค่ะ

Advertisements
Posted in ก้าวสู่บ้านเรียน,ประเมินผล

ประเมินผม?

17492789_10210777095641763_8900391323378618040_oพูดถึงเรื่อง “การประเมินผล” ก็ออกจะเข้าใจระบบการศึกษาในโรงเรียนที่เป็นระบบใหญ่นะคะ ระบบใหญ่ เด็กเยอะ ก็ต้องประเมินด้วยตัวเลขที่สามารถวัดกันหรือจัดลำดับกันได้เป็นธรรมดา เพราะคะแนนก็มีผลต่อการศึกษาในขั้นต่อๆ ไป

พอมาดูในมุมของ “บ้านเรียน” ที่ว่าเป็นระบบที่เล็กลงแล้ว จะว่าไม่อาจวัดตัดสินด้วยคะแนนก็เป็นได้ เพราะเด็กแต่ละคนมีหลักสูตรการเรียนรู้ไม่เหมือนกัน แต่กระนั้น เราก็ต้องสรุปเรียงเป็นคะแนน เพื่อให้สื่อความหมายต่อการวัดผลว่า เด็กทำได้ ไม่ได้ มากน้อยแค่ไหน อันนี้ก็เข้าใจอีก

แต่ถามว่า “คะแนน” ของในระบบโรงเรียนกับบ้านเรียนต่างกันมั้ย แน่นอนว่า ต่าง เพราะในโรงเรียนการวัดผลมาจากการเรียนรู้ตามหลักสูตร แบบว่าเนื้อหาเดียวกัน อาจมีหนังสือเรียนต่างสำนักพิมพ์ หรือกิจกรรมการเรียนรู้ต่างกันบ้าง แต่ก็วัดผลในเรื่องเดียวกัน  แต่สำหรับบ้านเรียน เด็กแต่ละบ้าน แต่ละคน อาจจะเรียนรู้ไม่เหมือนกัน วัดผลคนละเรื่อง แต่แล้วก็แปรเป็นคะแนนออกมาเพื่อสื่อความให้คนเข้าใจถึงผลการเรียนรู้ของเด็กคนนั้น

สำหรับบ้านเรียนแล้ว ก่อนที่จะประเมินออกมาเป็นคะแนนนั้นต้องใช้อะไรบ้าง? คำตอบคือ “ร่องรอยการเรียนรู้” ค่ะ คือ การบันทึกการเรียนรู้ในแต่ละวันของเด็ก ภาพถ่าย ไฟล์เสียง คลิปวีดีโอ ผลงาน ฯลฯ เก็บมันให้หมดค่ะ นั่นคือร่องรอยการเรียนรู้ที่มีค่า

จะเปรียบเทียบให้เห็นว่าทำไมสิ่งเหล่านี้ถึงมีค่า?  ถ้าดูในระบบโรงเรียน ก็จะมีแบบฝึกหัด ใบงาน ผลงาน สอบเก็บคะแนน เป็นการวัดประเมินผลที่โรงเรียนทำเบ็ดเสร็จ ตัดออกมาเป็นคะแนนเป็นเกรดกันเรียบร้อย  แต่ถ้าบ้านเรียนเราไม่ได้ทำคะแนนเอง ดังนั้น การเก็บร่องรอยที่จะให้เขตฯ ได้เห็นว่า เราทำอะไรไปบ้างในแต่ละวัน ลูกได้เรียนรู้อะไรบ้าง จึงเป็นสิ่งจำเป็นมาก โดยสรุปก็คือ เราต้องทำยังไงก็ได้ ให้ผู้คนรับรู้ว่า ลูกฉันอยู่ที่บ้านก็เรียนรู้นะจ๊ะ มิได้ชิวไปวันๆ

ทีนี้ขอคุยเล็กลงมาในส่วนของบ้านเรา … Continue reading “ประเมินผม?”